Przekazanie mieszkania dzieciom – jakie są konsekwencje prawne i podatkowe?

Sposoby przekazania mieszkania

Na wstępie należy podkreślić, iż istnieją różne sposoby przekazania nieruchomości dzieciom. To właśnie od sposobu przekazania nieruchomości, który zdecydujemy się wybrać, uzależnione będą dalsze konsekwencje prawne i podatkowe.

Jednymi z często wybieranych sposobów przekazania lokalu za życia są umowa darowizny, bądź umowa dożywocia. Oprócz tych sposobów, możliwe jest także przekazanie nieruchomości przykładowo w drodze umowy sprzedaży, w wyniku której kupujący będzie jednak zobowiązany do zapłaty określonej ceny. Mieszkanie możemy przekazać dzieciom posługując się również testamentem, dzięki czemu nieruchomość ta będzie stanowiła naszą własność aż do śmierci.

Podstawowa różnica pomiędzy powyższymi sposobami przekazania nieruchomości jest więc taka, że darowizna, umowa dożywocia oraz umowa sprzedaży powodują, że własność przechodzi na określoną osobę w terminie ustalonym przez strony, zaś w przypadku zaś testamentu wszelkie rozstrzygnięcia majątkowe zapadają dopiero po śmierci spadkodawcy.

Warto także rozważyć odpowiednio moment, w którym chcemy przekazać dziecku nieruchomość. Zgodnie bowiem z polskim prawem, pełną zdolność do czynności prawnych nabywa się z chwilą uzyskania pełnoletności, a więc przepisanie mieszkania na małoletniego będzie wymagało dochowania odpowiednich formalności, w szczególności, gdy nieruchomość jest przykładowo obciążona hipoteką.

Co następuje po przekazaniu mieszkania dziecku?

Najważniejsze konsekwencje prawne wiążące się z przekazaniem nieruchomości swoim dzieciom za życia to oczywiście utrata przez nas własności. Jak stanowi art. 140 Kodeksu cywilnego: „W granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą”. Dzięki uzyskaniu statusu właściciela, od momentu przejścia własności, to nie my, a nasz zstępny będzie mógł w pełni korzystać z powyższych uprawnień.

Jednocześnie, warto zaznaczyć, iż w przypadku umowy dożywocia nabywca w zamian za przeniesienie własności nieruchomości zobowiązuje się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie. Zgodnie z treścią art. 908 §  1 Kodeksu cywilnego: „Jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym”.

Warto również pamiętać, iż przekazanie mieszkania tylko jednemu z naszych dzieci, może w dalszej perspektywie wpłynąć na kwestię zachowku, o czym była mowa w jednym z poprzednich artykułów.

Konsekwencje podatkowe przekazania mieszkania dziecku

Przy przekazywaniu nieruchomości dzieciom należy przede wszystkim mieć na uwadze podatek od spadków i darowizn. Co ważne, w przypadku najbliższej rodziny można skorzystać z ulgi podatkowej, jednak pod warunkiem dokonania odpowiedniego zgłoszenia w terminie. Nadto, należy również zweryfikować kwestię podatku od czynności cywilnoprawnych i ewentualnego zwolnienia z tego podatku, jak również w pewnych przypadkach kwestię podatku dochodowego.

Aby uniknąć negatywnych konsekwencji i mieć pewność, jakie należności powinniśmy uregulować, warto przed przekazaniem nieruchomości dziecku zasięgnąć porady doradcy podatkowego, bowiem to od konkretnego stanu faktycznego będą zależały nasze dalsze zobowiązania.

Podsumowanie

Przekazanie mieszkania dzieciom to ważna decyzja, z którą wiążą się konkretne konsekwencje prawne i podatkowe. Warto zatem przed podjęciem stosownych czynności dobrze zaplanować podejmowane działania oraz zasięgnąć porad profesjonalistów, w szczególności notariusza, czy doradcy podatkowego, aby uniknąć niepotrzebnych kosztów i innych negatywnych konsekwencji.

Ważna jest również rozmowa z rodziną, co pozwoli zminimalizować ryzyko konfliktów i nieporozumień w przyszłości.

Powyższy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie może być traktowany jako porada prawna.