Wróć 
Światowy Dzień Czekolady – skąd się wziął? Światowy Dzień Czekolady – skąd się wziął?
Datę 7 lipca wybrano nieprzypadkowo. Według popularnej wersji upamiętnia ona sprowadzenie czekolady do Europy około 1550 roku. Sam kakaowiec uprawiano jednak znacznie wcześniej – Majowie i Aztekowie przygotowywali z jego ziaren gorzki, pobudzający napój, który traktowali niemal jak walutę. Czekolada w formie tabliczki, jaką znamy dziś, pojawiła się dopiero w XIX wieku.
Rodzaje czekolady – nie każda tabliczka jest taka sama
W sklepach znajdziemy kilka podstawowych rodzajów czekolady:
- gorzka (ciemna) – zawiera zwykle 60–99% masy kakaowej i najmniej cukru,
- deserowa – ok. 30–70% kakao, słodsza od gorzkiej,
- mleczna – ok. 25–35% kakao, dużo cukru i mleka w proszku,
- biała – nie zawiera masy kakaowej, tylko tłuszcz kakaowy, cukier i mleko,
- wyroby czekoladopodobne – tłuszcz kakaowy zastąpiono w nich tańszymi tłuszczami roślinnymi.
Czekolada a zdrowie – co mówią badania?
Prozdrowotny potencjał czekolady wynika z flawonoidów – roślinnych przeciwutleniaczy obecnych w ziarnie kakaowca. Jak podaje Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ), dieta bogata we flawonoidy może zmniejszać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych i neurodegeneracyjnych, a im więcej kakao w czekoladzie, tym więcej tych związków. Przegląd Cochrane z 2017 roku wykazał, że produkty kakaowe mogą nieznacznie obniżać ciśnienie tętnicze (średnio o ok. 2 mmHg). Trzeba jednak pamiętać o kaloriach: standardowa tabliczka to średnio ok. 555 kcal na 100 g, dlatego eksperci NCEŻ zalecają umiar – rozsądna porcja to 2–3 kostki dziennie, najlepiej zamiast innych słodyczy, a nie obok nich. Szczególną czujność powinny zachować osoby zmagające się z otyłością.
Jaką czekoladę wybierać w Światowy Dzień Czekolady, a jakiej unikać?
Wybieraj czekoladę gorzką o zawartości minimum 70% kakao i krótkim składzie (masa kakaowa, tłuszcz kakaowy, cukier). Unikaj natomiast wyrobów czekoladopodobnych, czekolad nadziewanych i batonów – zawierają więcej cukru, a mniej cennego kakao. Warto też pamiętać o zaleceniach Światowej Organizacji Zdrowia (WHO): cukry proste nie powinny dostarczać więcej niż 10% dziennej energii, a najlepiej mniej niż 5%.
Dwa proste przepisy na Światowy Dzień Czekolady
Mus czekoladowy z awokado
zblenduj 1 dojrzałe awokado, 50 g rozpuszczonej gorzkiej czekolady (min. 70%), 2 łyżki kakao, 2 łyżki mleka i łyżeczkę miodu. Schłodź godzinę w lodówce.
Owsianka czekoladowa
ugotuj 4 łyżki płatków owsianych na mleku, dodaj łyżkę kakao i 2 kostki posiekanej gorzkiej czekolady. Podawaj z malinami lub bananem.
Podsumowanie
Światowy Dzień Czekolady to dobra okazja, by przyjrzeć się temu, co naprawdę jemy. Czekolada – zwłaszcza gorzka, bogata we flawonoidy – może być wartościowym elementem diety, jeśli sięgamy po nią z umiarem. Kluczowe jest czytanie etykiet: im wyższa zawartość kakao i krótszy skład, tym lepiej. Zamiast rezygnować z czekolady całkowicie, warto po prostu wybierać ją mądrze. Dwie–trzy kostki dobrej gorzkiej czekolady to przyjemność, która nie zaszkodzi ani sercu, ani sylwetce.
Bibliografia
Wierzejska R., Gorzka czekolada – czy włączyć ją do naszej diety?, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej (NIZP PZH–PIB), 2023, https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/gorzka-czekolada-czy-wlaczyc-ja-do-naszej-diety/
Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, Gorzka czekolada wspomaga serce?, NIZP PZH–PIB, 2023, https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/gorzka-czekolada-wspomaga-serce/
Ried K., Fakler P., Stocks N.P., Effect of cocoa on blood pressure, Cochrane Database of Systematic Reviews, 2017, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28439881/
World Health Organization, Guideline: Sugars intake for adults and children, WHO, 2015, https://www.who.int/publications/i/item/9789241549028
Ministerstwo Zdrowia / NCEŻ, Otyłość – najważniejsze zalecenia żywieniowe, gov.pl, https://www.gov.pl/attachment/64719c24-0632-4645-a431-d1171d6d041e
