18 listopada w Centralnym Domu Technologii w Warszawie rozpoczął się X Kongres Gospodarki Senioralnej. Jubileuszowa edycja odbywa się pod hasłem „Budowanie kapitału ludzkiego w czasach kryzysu demograficznego” (#demoReStart). Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli biznesu, ekspertów i osoby zaangażowane w poszukiwanie odpowiedzi na wyzwania związane ze zmianami demograficznymi.
Kongres otworzyła Marzena Rudnicka, prezeska SilverHUB i założycielka Krajowego Instytutu Gospodarki Senioralnej. W swoim wystąpieniu wróciła do początków inicjatywy i prognoz, o których rozmawiano przed dekadą. Dziś wiele z opisywanych wówczas zmian nie jest już odległą perspektywą, ale rzeczywistością, na którą muszą reagować pracodawcy, przedsiębiorcy i całe społeczeństwo.
„Demografia ma twarz starszej osoby w naszym domu”
Marzena Rudnicka podkreśliła, że o starzeniu się społeczeństwa nie można mówić w oderwaniu od codziennego życia. Demografia nie jest wyłącznie zestawem statystyk i prognoz. Jej konsekwencje widać w naszych rodzinach, miejscach pracy, firmach i relacjach społecznych.
– Demografia ma twarz starszej osoby w naszym domu – zwróciła uwagę podczas otwarcia.
Jak zaznaczyła, zmiana demograficzna dotyczy każdego z nas. Wpływa na to, kogo zatrudniają pracodawcy, czy osoby z większym doświadczeniem mają szansę dłużej pozostać aktywne zawodowo i czy przedsiębiorstwa potrafią dostosować się do potrzeb starzejącego się społeczeństwa.
Rudnicka zwróciła również uwagę na konieczność zmiany sposobu postrzegania osób starszych. Nie powinny być one traktowane wyłącznie przez pryzmat wieku. Ich doświadczenie, umiejętności i wiedza mogą stanowić ważny zasób zarówno dla firm, jak i całego rynku pracy.
Rynek pracy musi otworzyć się na doświadczenie
Jednym z najważniejszych tematów wystąpienia była przyszłość zatrudnienia w warunkach zmieniającej się struktury demograficznej. Przedsiębiorcy planujący rozwój swoich firm muszą brać pod uwagę nie tylko potrzeby biznesowe, ale również coraz trudniejszy dostęp do pracowników.
Zdaniem Marzeny Rudnickiej konieczna jest zmiana podejścia do rekrutacji. Zamiast koncentrować się przede wszystkim na wieku kandydatów, pracodawcy powinni zwracać uwagę na ich kompetencje, dotychczasowe doświadczenie i zasoby, a także na możliwości dalszego uczenia się.
Ważnym zagadnieniem jest również zdrowie jako kapitał pracy. Stan zdrowia powinien być uwzględniany przy dopasowywaniu stanowiska i warunków zatrudnienia. Istotną rolę może odgrywać elastyczność, pozwalająca dostosować organizację pracy do możliwości i sytuacji konkretnego człowieka.
Prezeska SilverHUB zwróciła także uwagę na potrzebę rozwijania współpracy między ludźmi a sztuczną inteligencją. W tym modelu szczególnego znaczenia nabierają umiejętność uczenia się, krytyczne myślenie i zdolność do wykorzystywania technologii w codziennej pracy.
Starsi konsumenci to także wyzwanie dla biznesu
Zmiany demograficzne nie dotyczą wyłącznie zatrudnienia. Wpływają również na rynek usług i konsumpcji. Rudnicka zwróciła uwagę, że przedsiębiorstwa powinny lepiej rozpoznawać potrzeby starszych klientów i usuwać bariery, które utrudniają im korzystanie z oferowanych produktów i usług.
Podczas wystąpienia podkreśliła, że osoby starsze nie mogą być pomijane przy projektowaniu oferty rynkowej. Firmy muszą dostrzec ich potrzeby i uwzględniać je w swoich strategiach. Gospodarka senioralna nie jest bowiem osobnym obszarem, który można traktować jako dodatek do działalności przedsiębiorstwa. Staje się istotnym elementem planowania biznesowego.
Zmiana myślenia zamiast stereotypów
Wystąpienie otwierające X Kongres Gospodarki Senioralnej było również okazją do podsumowania dziesięciu lat działań na rzecz dostosowania gospodarki do zmian demograficznych. Marzena Rudnicka zwróciła uwagę, że sama świadomość nadchodzących wyzwań nie wystarczy. Potrzebne są konkretne decyzje i zmiany w sposobie funkcjonowania rynku pracy oraz przedsiębiorstw.
Podkreśliła również znaczenie przełamywania stereotypów dotyczących wieku. Zamiast obawiać się starzenia społeczeństwa, warto dostrzec możliwości, jakie niesie ze sobą dłuższe życie i doświadczenie kolejnych pokoleń.
Zmiana sposobu myślenia wpływa na sposób mówienia o osobach starszych, a w konsekwencji także na podejmowane decyzje. To właśnie od odejścia od stereotypów i otwartości na współpracę międzypokoleniową może rozpocząć się trwała zmiana.
O czym będą rozmawiać uczestnicy X Kongresu Gospodarki Senioralnej?
Otwarcie kongresu zapoczątkowało całodniową debatę o przyszłości pracy w gospodarce długowieczności. W programie znalazły się m.in. rozmowy o tym, kto będzie pracował na nasze emerytury, czy sztuczna inteligencja może pomóc ograniczyć skutki niedoboru pracowników oraz jak zmienią się modele zatrudnienia.
Uczestnicy podejmą także temat zdrowia jako warunku dłuższej aktywności zawodowej, rozwoju kompetencji i uczenia się przez całe życie. Ważnym elementem wydarzenia będzie również wypracowanie rekomendacji dotyczących przyszłości rynku pracy w perspektywie 2035 roku.
X Kongres Gospodarki Senioralnej odbywa się 18 listopada 2026 roku w Centralnym Domu Technologii w Warszawie oraz online - tutaj możesz dołączyć do wydarzenia.
Patronat medialny nad tym wydarzeniem objął serwis Seniorzy.pl
Monika Krzepina
