Wróć 
Monika Krzepina 
Bon Senioralny – pomoc bez wychodzenia z domu Prezydent podpisał ustawę o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej, która otwiera drogę do wprowadzenia Bonu Senioralnego oraz tworzy nowe zasady organizacji wsparcia dla osób wymagających pomocy. To jedna z najważniejszych zmian w polityce senioralnej ostatnich lat – ma połączyć działania ochrony zdrowia i pomocy społecznej oraz ułatwić seniorom i ich rodzinom dostęp do potrzebnych usług.
Bon Senioralny – pomoc bez wychodzenia z domu
Najważniejszym elementem nowych rozwiązań jest Bon Senioralny, czyli program usług wsparcia kierowany do osób, które ukończyły 65 lat. Nie będzie to świadczenie wypłacane bezpośrednio seniorowi, ale konkretna pomoc organizowana w jego miejscu zamieszkania.
Za realizację programu odpowiadać będą gminy. To one ocenią potrzeby seniora, podpiszą z nim umowę i zapewnią odpowiednią usługę – samodzielnie lub korzystając z pomocy wybranego podmiotu.
Wsparcie może obejmować między innymi:
- pomoc przy robieniu zakupów,
- przygotowywanie posiłków,
- pomoc w podstawowych czynnościach higienicznych i pielęgnacyjnych,
- wsparcie przy ubieraniu się,
- inne codzienne czynności, które pozwolą seniorowi dłużej pozostać samodzielnym we własnym domu.
– Rząd przychodzi z interwencją skierowaną do osób starszych, aby mieli szansę uzyskać wsparcie nie tylko w dużym mieście, ale także w mniejszej miejscowości czy na wsi – podkreśla Marzena Okła-Drewnowicz, Sekretarz Stanu w KPRM i Pełnomocnik Rządu do spraw Polityki Senioralnej.
Kto będzie mógł skorzystać z Bonu Senioralnego?
Program będzie dostępny dla seniorów spełniających kryterium dochodowe. Średni miesięczny dochód z trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku nie będzie mógł przekroczyć 3410 zł. Kwota ta ma być waloryzowana wraz ze wzrostem emerytur i rent.
Jak wskazuje rząd, jest to próg znacznie wyższy niż w przypadku klasycznej pomocy społecznej – kryterium finansowe Bonu Senioralnego jest trzykrotnie większe.
W pierwszej kolejności pomoc ma trafić do gmin, w których obecnie brakuje usług opiekuńczych lub korzysta z nich niewielka liczba osób. Program obejmie także miejsca, gdzie prognozowany jest szybki wzrost liczby seniorów.
To ważna zmiana szczególnie dla mniejszych miejscowości. Obecnie około 13 proc. gmin nie zapewnia żadnych usług opiekuńczych, a około 32 proc. świadczy je dla maksymalnie 10 osób. Bon Senioralny ma pomóc zmniejszyć te „białe plamy” na mapie wsparcia.
4,5 miliarda złotych na dekadę wsparcia
Pierwsza edycja programu obejmie lata 2026–2028. Państwo przeznaczy na Bon Senioralny łącznie 1 miliard złotych:
- 100 mln zł w 2026 roku,
- 400 mln zł w 2027 roku,
- 500 mln zł w 2028 roku.
W kolejnych latach finansowanie ma wynosić około 500 mln zł rocznie. Łącznie w latach 2026–2035 na program ma zostać przeznaczone 4,5 mld zł.
Koordynator opieki długoterminowej pomoże seniorom i rodzinom
Nowa ustawa nie ogranicza się tylko do Bonu Senioralnego. Jej celem jest stworzenie spójnego systemu opieki długoterminowej, który połączy pomoc społeczną i ochronę zdrowia.
Jednym z nowych rozwiązań będzie funkcja powiatowego koordynatora opieki długoterminowej. Jego zadaniem będzie pomoc seniorom oraz ich rodzinom w znalezieniu właściwego wsparcia.
Koordynator wskaże:
- jakie formy pomocy są dostępne,
- gdzie można się zgłosić,
- jakie świadczenia lub usługi przysługują,
- czy lepszym rozwiązaniem będzie pomoc domowa, placówka dzienna, dom pomocy społecznej albo zakład opiekuńczo-leczniczy.
Dzięki temu osoby starsze i ich bliscy nie będą musieli samodzielnie poruszać się po skomplikowanym systemie usług.
Na finansowanie pracy koordynatorów państwo przeznaczy około 20 mln zł rocznie w formie dotacji dla powiatów.
Polska musi przygotować się na starzenie społeczeństwa
Wprowadzenie nowych rozwiązań jest odpowiedzią na zmiany demograficzne. W Polsce żyje obecnie blisko 10 milionów osób w wieku 60 lat i więcej – to ponad jedna czwarta mieszkańców kraju.
Prognozy pokazują, że do 2050 roku liczba seniorów wzrośnie do około 12,4 miliona, czyli niemal 40 proc. społeczeństwa. Szczególnie szybko zwiększać będzie się grupa najstarszych osób – liczba osób w wieku 85 lat i więcej może wzrosnąć z około 840 tysięcy do 1,7 miliona.
Jednocześnie zmniejszy się liczba osób w wieku produkcyjnym. Z obecnych około 21,7 miliona ma spaść do 15,8 miliona. Oznacza to, że system opieki będzie musiał odpowiadać na coraz większe potrzeby przy mniejszej liczbie potencjalnych opiekunów.
Nowy fundament polityki senioralnej
Ustawa o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej ma stać się podstawą kolejnych działań państwa na rzecz seniorów. Oprócz organizacji opieki wprowadza także rozwój monitorowania sytuacji osób starszych – państwo będzie analizować nie tylko ich potrzeby, ale również dostępność infrastruktury umożliwiającej aktywność społeczną, edukacyjną, kulturalną i sportową.
– Ta ustawa to systemowe podejście do planowania polityki senioralnej. Jest zaprojektowana tak, żeby była kołem zamachowym dla kolejnych rozwiązań, działań i programów na rzecz seniorów – zaznacza Marzena Okła-Drewnowicz.
Dla milionów starszych Polaków oznacza to przede wszystkim większą szansę na otrzymanie pomocy tam, gdzie jest ona najbardziej potrzebna – we własnym domu i najbliższym otoczeniu.
Źródło: Polityka Senioralna KPRM
