Hakerzy atakują lodówki w sklepach. Seniorzy powinni uważać na te produkty

Żywność zamiast chłodzenia jest podgrzewana. Co się wydarzyło?

Cyberataki na urządzenia chłodnicze w sklepach i zakładach spożywczych odnotowano w kilku krajach Europy. Pierwsza fala incydentów wystąpiła w połowie października we Francji. Kolejna rozpoczęła się 2 listopada i objęła przedsiębiorstwa w wielu państwach, w tym w Polsce.

Jak informuje Główny Inspektorat Sanitarny, przestępcy uzyskują zdalny dostęp do sterowników lodówek, chłodni i zamrażarek. Następnie zmieniają ich ustawienia, przez co urządzenia zamiast chłodzić zaczynają podgrzewać przechowywane produkty. W niektórych przypadkach temperatura mogła wzrosnąć nawet do 40–50 stopni Celsjusza.

W Polsce potwierdzono jeden incydent cyberataku na urządzenie chłodnicze. Nie spowodował on strat żywności, ponieważ produkty zostały przeniesione do innej lodówki. CERT Polska zidentyfikował jednak 140 urządzeń potencjalnie narażonych na podobne działania i skontaktował się z ich właścicielami.

Nie oznacza to, że żywność w polskich sklepach została masowo uszkodzona. Służby i przedsiębiorcy monitorują sytuację, a GIS apeluje o zwiększoną ostrożność.

Jakie produkty mogą być niebezpieczne?

Przerwanie łańcucha chłodniczego jest szczególnie groźne dla żywności, która wymaga przechowywania w niskiej temperaturze. Chodzi przede wszystkim o:

• mięso i wędliny,
• ryby i owoce morza,
• mleko, jogurty i sery,
• gotowe dania wymagające chłodzenia,
• mrożone warzywa, owoce i inne mrożonki.

Jeśli takie produkty przez dłuższy czas przebywają w zbyt wysokiej temperaturze, mogą namnażać się w nich bakterie chorobotwórcze. Nie zawsze da się to rozpoznać po wyglądzie lub zapachu. Dlatego nie należy zakładać, że żywność jest bezpieczna tylko dlatego, że wygląda normalnie.

Na co zwrócić uwagę podczas zakupów? Te sygnały powinny wzbudzić czujność

GIS zaleca konsumentom dokładne sprawdzanie produktów wymagających przechowywania w chłodzie. Nie chodzi o to, by rezygnować z kupowania mięsa, nabiału czy mrożonek, ale by zwracać uwagę na warunki ich przechowywania.

Przed włożeniem produktu do koszyka warto sprawdzić:

• Opakowanie. Nie powinno być uszkodzone, nieszczelne ani zawilgocone. W przypadku mięsa i ryb zwróć uwagę na ewentualne wycieki.
• Wygląd mrożonek. Zbrylone kawałki warzyw lub owoców, duża ilość lodu wewnątrz opakowania i zlepione produkty mogą wskazywać na wcześniejsze rozmrożenie.
• Stan lodówki i zamrażarki. Jeśli urządzenie nie chłodzi, jest wyłączone lub widoczne są oznaki awarii, lepiej zrezygnować z zakupu znajdującej się w nim żywności.
• Warunki przechowywania. Produkty chłodzone i mrożone powinny znajdować się w odpowiednich urządzeniach, a nie poza nimi, np. w kartonach ustawionych obok lodówki.

Jeżeli zauważysz nieprawidłowości, poinformuj pracownika sklepu. W razie podejrzenia zagrożenia bezpieczeństwa żywności możesz również powiadomić sanepid.

Dlaczego zatrucia pokarmowe są szczególnie groźne dla seniorów?

Zatrucie pokarmowe może przydarzyć się każdemu, ale u osób starszych jego konsekwencje bywają poważniejsze. Jednym z największych zagrożeń jest odwodnienie, do którego może dojść w wyniku biegunki i wymiotów.

Organizm seniora może gorzej radzić sobie z utratą płynów. Dodatkowe ryzyko wiąże się z chorobami przewlekłymi i przyjmowaniem niektórych leków. Zakażenia pokarmowe mogą również prowadzić do powikłań wymagających leczenia szpitalnego.

Do typowych objawów zatrucia pokarmowego należą:

• nudności i wymioty,
• biegunka,
• bóle brzucha,
• gorączka,
• osłabienie.

Jeśli po spożyciu podejrzanej żywności pojawią się takie dolegliwości, należy obserwować ich przebieg i zadbać o uzupełnianie płynów. Przy silnych lub utrzymujących się objawach, wysokiej gorączce, krwi w stolcu czy oznakach odwodnienia konieczny jest kontakt z lekarzem. W przypadku ciężkiego stanu należy wezwać pomoc medyczną.

Jak bezpiecznie przewozić i przechowywać zakupy?

Ostrożność nie kończy się przy kasie. Produkty wymagające chłodzenia najlepiej kupować pod koniec zakupów, aby nie pozostawały długo poza lodówką.

Po powrocie do domu należy jak najszybciej umieścić mięso, nabiał, ryby i mrożonki w odpowiednich urządzeniach. W cieplejsze dni, szczególnie podczas dłuższego transportu, warto korzystać z torby termoizolacyjnej.

Nie należy ponownie zamrażać produktów, które całkowicie się rozmroziły. Samo ponowne schłodzenie lub zamrożenie żywności nie usuwa drobnoustrojów, które mogły się w niej namnożyć.

Warto również pamiętać, że podejrzanego produktu nie należy próbować w celu sprawdzenia, czy nadal nadaje się do spożycia.

Źródło: GIS