Wróć 
W ostatnich miesiącach dużo mówi się o seniorach. Fundacje, stowarzyszenia i inne instytucje stają na głowie, by kwestie osób starszych stały się tematem dyskusji całej opinii publicznej, a nie tylko tej wąskiej grupy społecznej. Czy cel uda się osiągnąć? Na odpowiedź przyjdzie nam zapewne poczekać.
Jesień w tym roku należy do seniorów. Jarmark Seniorów organizowany przez Fundację "mali Bracia ubogich" w Ogrodzie Saskim oraz Senioralia w gmachu Biblioteki Narodowej cieszyły się dużym zainteresowaniem, a seniorzy z pełnym zaangażowaniem i radością prezentowali swój dorobek artystyczny. Jednak to podczas konferencji „Czy Polska jest gotowa na Rok Seniora 2012?" w Hotelu Sobieskim 28 września, która zgromadziła przedstawicieli stowarzyszeń i fundacji działających na rzecz osób starszych, jak również władz różnego szczebla, poruszone zostały kluczowe problemy z jakimi mają styczność seniorzy.
O wsparciu Uniwersytetów Trzeciego Wieku zapewniał Bogdan Jaskołd, Dyrektor Biura ds. Społecznych m.st. Warszawy, który poinformował uczestników konferencji, że władze miasta wspierają finansowo około 17 spośród 36 UTW w Warszawie. Według zapewnień posła Michała Szczerby, od tego roku, dofinansowanie tych placówek ma wzrosnąć z 10 do 65 milionów, natomiast w sejmie została ponadto utworzona specjalna komisja ds. UTW, której przewodniczącym jest właśnie poseł Szczerba. Jednak placówki edukacyjne to nie wszystko, o czym zdają się zapominać przedstawiciele władz. Od razu nasuwa się również pytanie – czy aby sprawy UTW nie mają za zadanie przyćmić znacznie ważniejszych kwestii, jak chociażby wysokości emerytur.
Remigiusz Sikora, przewodniczący Polskiego Związku Emerytów, Rencistów i Inwalidów, oddział na Targówku wraz z Zofią Niczke, prezes Fundacji Emeryt podczas konferencji z 28 września przedstawili sytuację polskich emerytów, która pozostawia wiele do życzenia. Słowa Sikory - „Miasto robi piknik, to jest zabawa, a poza tym nic. (...) Brakuje działania systemowego" – zabrzmiały jak wołanie o pomoc. Faktycznie sytuacja osób starszych w naszym kraju jest bardzo poważna. Z danych przytoczonych przez doktor Marię Schicht wynika, że ich dług szacuje się obecnie na ponad 1,5 miliarda złotych. Ponadto w Polsce brakuje jak na razie oferty rynkowej skierowanej specjalnie do osób powyżej 65 roku życia. Aktualna oferta obejmuje:
• Kredyt hipoteczny - dostępny, przy czym zakłada się, że spłacenie powinno nastąpić do 70 roku życia;
• Kredyty - oferowane przez niektóre banki z jednoczesnym ograniczeniem kredytu wynikającym z niskich dochodów i wieku seniora często powiązane z koniecznością dodatkowe ubezpieczenia;
• Pożyczka chwilówka - na bardzo krótki okres czasu przy wysokim oprocentowaniu;
• Ubezpieczenie - przy czym dotyczy to bardziej spadkobierców niż samych seniorów, ubezpieczenie na życie itd.; osoby starsze zainteresowane są głównie ubezpieczeniami zdrowotnymi;
W rzeczywistości emeryci, mimo stałych dochodów, jakie stanowi emerytura, nie mają większych możliwości na pomnożenie swojego dobytku. Większość banków uznaje za zbyt ryzykowne zawieranie jakichkolwiek umów o kredyt z osobą powyżej 65 roku życia. Tylko 9 z 19 banków, które
wzięły udział w ankiecie, odpowiedziało, że jest gotowa na specjalnych warunkach (wyjątkowe zabezpieczenia) użyczyć seniorowi kredytu, ale tylko do 70 roku życia. Co w takim razie pozostaje osobom starszym, które przy tak niskich emeryturach, jak mamy obecnie w Polsce, nie są w stanie pozwolić sobie na zakup, np. nowej i niezbędnej pralki. Może rozwiązaniem będzie odwrócona hipoteka jako świadczenie renty dożywotniej. W wielu krajach ten produkt finansowy sprawdził się i jest pozytywnie postrzegany przez społeczeństwo. Najwięcej chętnych znajduje w Wielkiej Brytanii.
W chwili obecnej w Polsce funkcjonują przede wszystkim trzy fundusze hipoteczne – Fundusz Hipoteczny Familia SA, Fundusz Hipoteczny Dom i Centralny Fundusz Hipoteczny. Każdy z nich oferuje seniorom określone świadczenie w zamian za przeniesienie prawa własności do nieruchomości na rzecz funduszu. Poniżej przedstawiono zestawienie świadczeń.
Fundusz Hipoteczny Dom | Fundusz Hipoteczny Familia | Centralny Fundusz Hipoteczny | |
mężczyzna lat 65, wart. nieruchomości 400 tys. Złotych | 677 | 680 | 744 |
kobieta lat 65, wart. nieruchomości 400 tys. Złotych | 529 | 530 | 605 |
mężczyzna lat 75, wart. nieruchomości 1 mln złotych | 2 650 | 3 700 | 2 933 |
kobieta lat 75, wart. nieruchomości 1 mln złotych | 2 170 | 2 600 | 2 383 |
Wysokość świadczeń proponowanych przez największe fundusze hipoteczne w Polsce (źródło: P. Rosik, Dożywotnia renta za nieruchomość, Dziennik Gazeta Prawna, 17.10.2011
Usługa ta, zwana potocznie odwróconą hipoteką, mogłaby przyjąć się także w Polsce, zważając na fakt, że w naszym kraju wzrasta liczba samotnych seniorów. Jednak, jak na razie, jej dotarcie do osób powyżej 65 roku życia jest znikome w wyniku izolowania tej grupy społecznej od informacji. Seniorzy najczęściej nie mają dostępu do Internetu. Władze jak na razie nie robią nic, żeby zmienić ten stan rzeczy, więc i seniorzy nie mają większego pojęcia o skierowanych do nich produktach finansowych. W tym miejscu trzeba dziękować, że istnieją takie fundacje jak Fundacja Emeryt i „mali Bracia ubogich", które starają się docierać nawet do tych najbiedniejszych seniorów, by uczyć ich przysługującym ich praw. Może kiedyś przyjdzie dzień, kiedy władze lokalne zainteresują się losem tej grupy i będzie ona mogła wreszcie przemówić pełnym głosem.
