header short                       porady1
Porady dnia
aktualnosci2
Aktualności
zdrowie2
Zdrowie Seniora
 pasje1
Pasje Seniora

Ocena sprawności funkcjonalnej seniora Cz. I

rece seniora

 

dr Joanna Plak

Sprawność funkcjonalna seniora jest to zdolność do samodzielnego wykonywania czynności niezbędnych w codziennym życiu, takich jak np. utrzymanie higieny czy spożywanie posiłków.

Może być ona określana za pomocą rozmaitych narzędzi badawczych. W niniejszym artykule zostanie scharakteryzowane pięć z nich: skala ADL, skala IADL, skala Barthel, skala FIM oraz wskaźnik funkcjonalny „Repty”.

Skala ADL, służąca do oceny podstawowych czynności życia codziennego, bada zdolność seniora do samodzielnego wykonywania sześciu podstawowych czynności, takich jak:

  • Kąpiel (w wannie lub pod prysznicem)
  • Ubieranie się (wkładanie i zdejmowanie odzieży, zapinanie guzików, wyjmowanie ubrań z szafy i odkładanie ich na miejsce)
  • Toaleta (samodzielne korzystanie z niej, utrzymywanie higieny podczas korzystania z toalety i po zakończeniu )
  • Kontrolowanie zwieraczy (mocz i kał)
  • Spożywanie posiłków (w tym umiejętność korzystania ze sztućców)
  • Poruszanie się (wstawanie i kładzenie się do łóżka, wstawanie i siadanie na krześle)

Pacjent może otrzymać od 0 do 1 punktu za każdą z wykonywanych czynności, przy czym 1 punkt oznacza pełną samodzielność; 0,5 punktu potrzebę korzystania z niewielkiej pomocy innych, 0 punktów- niezdolność do samodzielnego wykonania danej czynności. Osoba sprawna uzyskuje w teście od 5 do 6 punktów, częściowo sprawna: od 3 do 4 punktów, zaś osoba niesprawna 2 i mniej punktów.

Skala IADL służy do oceny złożonych czynności dnia codziennego w ośmiu obszarach:

  • Korzystanie z telefonu
  • Dotarcie do miejsca poza odległością spaceru
  • Wychodzenie na zakupy spożywcze
  • Przygotowywanie posiłków
  • Wykonywanie prac domowych
  • Majsterkowanie lub zdolność do wyprania własnych rzeczy
  • Przygotowanie i przyjmowanie leków
  • Gospodarowanie swoimi pieniędzmi

Za każdą samodzielnie wykonaną czynność można uzyskać 3 punkty, za czynność wykonaną z niewielką pomocą – 2 punkty, za czynność której senior nie jest w stanie wykonać samodzielnie- 1 punkt. Maksymalnie można uzyskać 24 punkty. Zaleca się powtórzenie testu w kolejnej perspektywie czasowej, by móc ocenić czy stan pacjenta nie ulega pogorszeniu.

Skala Barthel, również służy do oceny samodzielności pacjenta, tym razem w dziesięciu obszarach:

  • Spożywanie posiłków
  • Przemieszczanie się (siedzenie na krześle, przenoszenie się z łóżka na krzesło lub z krzesła na łóżko)
  • Utrzymanie higieny osobistej (mycie, czesanie się, golenie)
  • Korzystanie w WC
  • Kąpiel
  • Poruszanie się po płaskich nawierzchniach
  • Wchodzenie i schodzenie po schodach
  • Ubieranie i rozbieranie się
  • Kontrolowanie zwieracza odbytu
  • Kontrolowanie zwieracza pęcherza moczowego

Za wykonanie czynności określonej w punktach 1,4,7,8,9,10 przyznawane jest od 0 do 10 punktów, gdzie 10 oznacza całkowitą samodzielność, 5- wymaga niewielkiej pomocy, 0- całkowitą niesamodzielność. W czynnościach 2 i 6 można uzyskać od 0 do 15 punktów, przy czym punktacja w punkcie 6 zależy od długości przebytego dystansu (poniżej 50 m- 0 pkt, powyżej 50 m na wózku – 5 pkt; spacer z pomocą jednej osoby, powyżej 50 m- 10 pkt; samodzielny spacer ze wsparciem laski, powyżej 50 m- 15 pkt). Za wykonanie czynności 3 i 5 przysługuje od 0 do 5 punktów, przy czym 0 oznacza brak samodzielności, a 5 punktów- samodzielność. Osoba, która uzyskała od 86 do 100 punktów jest pacjentem samodzielnym; od 21 do 85 punktów- średnio samodzielnym, 20 punktów i mniej- niesamodzielnym.

Skala FIM służy do pomiaru niezależności funkcjonalnej seniora w poniższych obszarach:

  • Samoobsługa (spożywanie posiłków, kąpiel, ubieranie się, toaleta, dbanie o wygląd)
  • Kontrola zwieraczy (mocz i kał)
  • Mobilność (przemieszczanie się z łóżka na krzesło/wózek inwalidzki, korzystanie z prysznica/wanny, korzystanie z muszli klozetowej)
  • Lokomocja (poruszanie się po schodach, chodzenie, jazda na wózku)
  • Komunikacja (wypowiadanie się, rozumienie wypowiedzi innych osób)
  • Świadomość społeczna (zapamiętywanie, kontakty z innymi, zdolność do rozwiązywania problemów).

Każda wykonana czynność jest punktowana od 1 do 7 punktów. 7 punktów oznacza pełną samodzielność seniora, 6 punktów – umiarkowaną niezależność, z wykorzystaniem środków pomocniczych; 5 punktów- umiarkowaną niezależność, z koniecznością nadzoru lub asekuracji, 4 punkty- senior samodzielnie wykonuje 75% czynności, 3 punkty- senior samodzielnie wykonuje od 50% do 74% czynności, 2 punkty- senior samodzielnie wykonuje od 25% do 50% czynności, 1 punkt – senior samodzielnie wykonuje mniej niż 25% czynności.

Wskaźnik funkcjonalny „Repty” jest uproszczoną wersją skali FIM. Mierzy on samodzielność seniora w wykonywaniu takich czynności jak:

  • Samoobsługa
  • Kontrola zwieraczy
  • Mobilność
  • Lokomocja
  • Komunikacja

Senior może uzyskać od 1 do 7 punktów za każdą czynność; przy czym 7 punktów oznacza całkowitą samodzielność, 5 punktów- umiarkowaną samodzielność, z wykorzystaniem narzędzi pomocniczych; 3 punkty – konieczność skorzystania z pomocy innych; 1 punkt- całkowitą zależność od innych osób przy wykonywaniu danej czynności. Aby wyliczyć wartość wskaźnika należy podzielić zgromadzone punkty przez 100.

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież

Zdrowie Seniora

  • Jakie składniki redukują cellulit

    Kofeina oraz ekstrakty z bluszczu, ruszczyka kolczastego, kasztanowca, bylicy boże drzewko i alg to składniki, jakie powinien zawierać krem na cellulit. Rozbijają one komórki tłuszczowe, usuwają toksyny i poprawiają krążenie, dzięki czemu mogą redukować tzw. skórkę pomarańczową.

    1. 1. Bluszcz pospolity.

    W składzie preparatów na cellulit znajdować się może bluszcz pospolity, czyli wiecznie zielone pnącze oplatające drzewa i ściany. Zawiera on flawonoidy, saponiny i polifenole, które poprawiają mikrokrążenie krwi i odprowadzanie limfy spod skóry, dlatego zapobiegają powstawaniu obrzęków. Składniki te wpływają także na rozbijanie komórek tłuszczowych, wspomagają metabolizm i przyspieszają spalanie tłuszczu.

    Więcej…  
  • Łuszczycowe zapalenie stawów

    Wieloletnie opóźnienia diagnostyczne skazują pacjentów chorych na ŁZS na niebezpieczne powikłania zdrowotne i konsekwencje na całe życie – apelują eksperci kampanii „ŁZS Podwójny cios”.

    Sześć miesięcy zgodnie z zaleceniami EULAR to czas, w którym łuszczycowe zapalenie stawów powinno zostać zdiagnozowane, aby uniknąć życia w bólu – podkreśla Monika Zientek prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Młodych z Zapalnymi Chorobami Tkanki Łącznej „3majmy się razem”. Niestety tak się nie dzieje. Od momentu wystąpienia pierwszych objawów ze strony stawów do postawienia prawidłowej diagnozy mija często nawet 5 lat.*1 - To zdecydowanie za długo.

    Więcej…  
  • Udar mózgu, jak się chronić?

    SENIORZE,
    CHROŃ SIĘ PRZED UDAREM!

    Andrzej PrzybylskiUdar mózgu to poważne zagrożenie dla zdrowia i życia. Najczęstsze są udary niedokrwienne (85%). Ryzyko wystąpienia takiego udaru rośnie aż pięciokrotnie u pacjentów z migotaniem przedsionków, arytmią charakterystyczną dla wieku podeszłego. Warto wiedzieć, jak się chronić przed powikłaniami migotania przedsionków i uniknąć udaru mózgu – radzi ekspert Sekcji Rytmu Serca Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.

    Podstępny wróg, cichy zabójca

    Więcej…  
  • Okulary czy soczewki na wakacje?

    Okres wakacyjny dla wielu Polaków kojarzy się z wypoczynkiem nad morzem. Jak powinny zaplanować taki wyjazd osoby z wadą wzroku? Lepiej spędzić urlop z okularami korekcyjnymi czy soczewkami kontaktowymi? Podpowiada Grzegorz Romanik, optyk i optometrysta oraz ekspert Krajowej Rzemieślniczej Izby Optycznej.

    Zalety okularów

    Wakacje nad Bałtykiem to dla wielu z nas plan na najcieplejsze miesiące roku. Jednak każda osoba z wadą wzroku, która wybiera się nad wodę, boryka się z tym samym problemem – okulary czy soczewki kontaktowe? Oba rozwiązania mają swoje dobre strony, a wybór powinniśmy poprzedzić analizą – jak chcę spędzić swoje wakacje?

    Więcej…  
  • Pielęgnacja stóp latem

    Obecnie chodzimy z odsłoniętymi stopami, dlatego szczególnie warto zadbać o ich świeżość i gładkość. W tym celu można moczyć je w wodzie z rozpuszczonym ałunem potasowym, który hamuje rozwój bakterii odpowiedzialnych za przykry zapach potu. Zrogowaciałego i martwego naskórka pozbędziemy się dzięki marokańskiemu pumeksowi z glinki czerwonej.

    Wymagający czas dla stóp.

    Stopy są taką samą wizytówką człowieka jak twarz czy dłonie, co jest szczególnie istotne podczas lata. Kiedy temperatura rośnie zwykle chodzimy bez skarpetek czy rajstop, w sandałach i japonkach.

    Więcej…  
  • Towarzystwo Medycyny Nuklearnej

    Eksperci: powikłań zabiegów elektroterapii całkowicie nie wyeliminujemy, ale możemy diagnozować je wcześniej i leczyć skuteczniej:

    Zaktualizujmy wskazania do refundacji w badaniach obrazowych!

    Kardiologiczne układy wszczepialne mają duży wpływ na poprawę rokowania pacjentów ze złożonymi postaciami arytmii. Ta metoda terapii zaburzeń rytmu serca, choć skuteczna, niesie ze sobą ryzyko komplikacji, które, ze względu na skalę, stanowią poważne wyzwanie kliniczne.

    Więcej…  
  • Sposoby na oparzenia słoneczne

    Mimo, iż nadmierna opalenizna stała się passe, nadal wiele osób zagrożonych jest skutkami promieni słonecznych. W walce z oparzeniami czy przesuszeniem pomocne są specjalistyczne kremy, do stosowania po opalaniu, których skład oparty jest na naturalnych bioflawonoidach. Złagodzą one podrażnienia, nawilżą i dostarczą składników odżywczych.

    Opalenizna już niemodna.

    Minęły już czasy, w których zarówno kobiety, jak i mężczyźni, pragnęli aby ich skóra miała mahoniowy odcień. Celem wielu osób była całoroczna opalenizna, dlatego wielką popularnością cieszyły się solaria.

    Więcej…  

Aktualności seniora

Zamienniki Viagry – pompki próżniowe

Jest to dosyć skuteczna metoda wspomagania leczenia impotencji. Urządzenie składa się z cylindra, pompki oraz pierścieni zaciskających.

Więcej…

Zamienniki Viagry – MUSE (docewkowy system leczący zaburzenia wzwodu)

Metoda MUSE polega na tym, że substancja (prostaglandyna E1) jest wprowadzana bezpośrednio do cewki moczowej za pomocą specjalnego aplikatora.

Więcej…

Zamienniki Viagry – zastrzyki

Jest to metoda inwazyjna z użyciem środków farmakologicznych przypisanych przez urologa. Pacjent samodzielnie wstrzykuje lek przed stosunkiem (maksymalnie 20 minut wcześniej) za pomocą specjalnego pena.

Więcej…

Pasje Seniora

CZATeria

seniorzy gotowe fb

Nowości

Wyszukiwanie