header short                       porady1
Porady dnia
aktualnosci2
Aktualności
zdrowie2
Zdrowie Seniora
 pasje1
Pasje Seniora

Wielkie problemy geriatryczne

seniorka Irena 1

Część I

dr Joanna Plak

Wielkie problemy geriatryczne to „przewlekłe zaburzenia, które stopniowo prowadzą do niesprawności funkcjonalnej, a przez to negatywnie wpływają na jakość życia starszych pacjentów” (K. Wieczorowska - Tobis).  Zaliczamy do nich w szczególności:

-        upadki i zaburzenia równowagi,

-        nietrzymanie zwieraczy (moczu, stolca),

-        upośledzenie wzroku i słuchu,

-        zaburzenia otępienne z majaczeniem,

-        depresję wieku podeszłego,

-        zespół słabości,

-        zespół jatrogenny.

Upadki i zaburzenia równowagi

Upadki w podeszłym wieku prowadzą do powstania urazów, w tym poważnych stanowiących zagrożenie życia, takich jak: wstrząśnienia mózgu czy krwiaki wewnątrzczaszkowe.
W wyniku upadku chory często doznaje złamania kończyny, w wyniku czego jest unieruchomiony co niesie za sobą ryzyko powstania kolejnych zagrożeń, takich jak: zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, odwodnienie, odleżyny, przykurcze w stawach, infekcje. W wyniku upadku może dojść także do wystąpienia zespołu stresu pourazowego, przejawiającego się lękami, osłabieniem wiary w siebie, obawami przed kolejnym upadkiem i związanym z tym zaniechaniem wykonywania czynności mogących narazić na upadek. Wystąpienie tego zespołu prowadzi do obniżenia aktywności życiowej i zwiększenia zapotrzebowania na pomoc innych osób w wykonywaniu podstawowych codziennych czynności. Warto podkreślić że wypadki są jedną z głównych powodów przyjęcia pacjentów do domu opieki.

Upadki mogą być spowodowane zaburzeniami w funkcjonowaniu organizmu (czynniki wewnętrzne) lub oddziaływaniem środowiska (czynniki zewnętrzne).

Do czynników wewnętrznych możemy zaliczyć przewlekłe i ostre stany chorobowe wraz z następstwami zażywanych leków, a wśród nich:

-        zaburzenia neurologiczne, w tym: udar, parkinsonizm, majaczenie, padaczka i choroby napadowe, neuropatia obwodowa, nadwrażliwość zatoki szyjnej, otępienie,

-        zaburzenia sercowo - naczyniowe, w tym: niedociśnienie, zaburzenia rytmu serca,

-        zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym: biegunka i omdlenia po posiłkach,

-        zaburzenia metaboliczne, w tym: niedoczynność tarczycy, niedokrwistość, odwodnienie,

-        zaburzenia narządu ruchu, w tym: choroba zwyrodnieniowa stawów, osteoporoza, zniekształcenia stóp,

-        zaburzenia psychiczne, w tym: depresja

-        zaburzenia narządu wzroku, w tym: zaćma i jaskra oraz narządu słuchu

Upadki mogą być także spowodowane zażywaniem leków, w  szczególności z grupy leków: moczopędnych, antyarytmicznych, psychotropowych.

Do czynników zewnętrznych upadków możemy zaliczyć zagrożenia występujące w środowisku domowym, jak również poza domem. W przypadku osób starszych upadki zdarzają się głównie w trakcie wykonywania prostych czynności, jak: chodzenie, wstawanie z łóżka lub fotela, sięganie po wysoko położone przedmioty.

W środowisku domowym zagrożeniem mogą być: źle umocowane dywany, śliska nawierzchnia, wysokie progi, źle zabezpieczone przewody elektryczne, zbyt jaskrawe lub zbyt słabe oświetlenie, zbyt strome schody lub brak poręczy przy schodach, fotele i krzesła bez poręczy, wysoko umieszczone szafki, zbyt ciasne ustawienie mebli, niestabilne i chwiejące się meble, śliska wanna bez uchwytów, zbyt nisko zamocowany sedes.

Upadki poza domem są spowodowane przede wszystkim: wysokimi krawężnikami, nieprzystosowanymi wejściami do budynków, nierównymi chodnikami.

Chociaż upadki mogą zdarzyć się każdemu to istnieje grupa osób bardziej na nie narażona. Najbardziej narażone na upadki są kobiety w podeszłym wieku, szczupłe, z osłabioną masą mięśniową i zaburzeniami chodu, zażywające powyżej 4 leków oraz takie u których występowały upadki w przeszłości.

Ze względu na dotkliwe następstwa upadków warto zawczasu tak zmodyfikować otoczenie seniora, by zminimalizować ryzyko ich wystąpienia W tym celu należy zmodernizować wyposażenie mieszkania, tj. zakupić meble o odpowiedniej wysokości, zamontować poręcze przy schodach, zamontować uchwyty przy wannie, zlikwidować dywany, w łazience umieścić maty antypoślizgowe, zlikwidować wysokie progi, zapewnić dobre oświetlenie mieszkania.

Niebagatelną rolę w prewencji upadków odgrywają także ćwiczenia fizyczne dostosowane do wieku. Coraz więcej klubów fitness oferuje zajęcia uwzględniające potrzeby klientów w podeszłym wieku. Można także ćwiczyć samodzielnie w domu, pamiętając by unikać ćwiczeń forsownych, zbyt intensywnych, powodujących nadmierne napięcie mięśni lub ich zbytnie rozluźnienie.

Nietrzymanie zwieraczy

Nietrzymanie zwieraczy (moczu i/lub stolca) to problem często występujący u osób starszych. Jego występowanie nasila się wraz z wiekiem oraz obniżeniem sprawności seniora. Prowadzi on do pogorszenia funkcjonowania osoby starszej, wywołując u niej wstyd, bezradność, poczucie że jest gorsza, potrzebę izolowania się, a nawet depresję. Wiąże się także z dużymi wydatkami na materiały higieniczne oraz leczenie powikłań, takich jak np. zakażenie skóry.

Nietrzymanie moczu może mieć charakter przejściowy lub trwały. Do przyczyn przejściowego nietrzymania moczu można zaliczyć: delirium, infekcje dróg moczowych, troficzne zapalenie cewki moczowej i pochwy, przyjmowanie leków, zaburzenia psychiczne w tym depresje, nadmierną objętość wydalanego moczu np. na skutek niewydolności krążenia, ograniczenie ruchów na skutek długotrwałego leżenia w łóżku, kałowe zatkanie.

Trwałe nietrzymanie moczu może być spowodowane nadpobudliwością lub obniżoną aktywnością mięśnia wypieracza lub niewydolnością/ niedrożnością drogi odpływu moczu.

Nietrzymanie moczu można leczyć farmakologicznie lub operacyjnie. Zalecane jest także ćwiczenie mięśni Kegla, czyli zaciskanie mięśni pochwy i odbytu na około 10 sekund, powtarzane w krótkich odstępach czasowych przez 20 minut. Systematyczne wykonywanie tego ćwiczenia wzmacnia mięsnie i zwiększa ich elastyczność, dzięki czemu zapobiega nietrzymaniu moczu.

O nietrzymaniu stolca mówimy w przypadku wystąpienia bezwiednego oddania stolca. Jest on spowodowany takimi czynnikami, jak: ciężkie zaparcia z niedrożnością kałową, nadużywanie środków przeczyszczających, upośledzenie funkcji poznawczych, biegunki, ograniczony dostęp do toalety, długotrwałe unieruchomienie, wypadanie odbytu. Nietrzymanie stolca może być leczone farmakologicznie lub poprzez biofeedback. Biofeedback jest stosowany u osób bez organicznych uszkodzeń zwieraczy odbytu. Polega na ćwiczeniach zwieraczy odbytu stymulowanych i kontrolowanych elektrodami wprowadzanymi do kanału odbytu. Jeśli te działania okażą się nieskuteczne można rozważyć operacyjne rozwiązanie problemu.

Upośledzenie wzroku i słuchu

Do najczęstszych schorzeń narządu wzroku u osób starszych zaliczamy: nadwzroczność, jaskrę, zaćmę i starcze zwyrodnienie plamki.

Jaskra jest chorobą spowodowaną zbyt dużym ciśnieniem w gałce ocznej. Nieleczona prowadzi do uszkodzenia nerwu wzrokowego i w konsekwencji do ślepoty. Jest to choroba podstępna, która przez długi okres czasu przebiega bezobjawowo. Chory początkowo przestaje widzieć przedmioty zlokalizowane po bokach, potem dochodzi ból głowy i wrażenie wypychania gałki ocznej. Jaskra może być leczona farmakologicznie (krople do oczu) lub operacyjnie (laserowo).

Zaćma polega na mętnieniu soczewki oka. Chory widzi zamazane lub zamglone, wyblakłe obrazy. Źródło światła może być widziane w okrągłej, kolorowej obwódce. Obrazy mogą też być widziane podwójnie. W zaawansowanej zaćmie chory widzi tylko ciemny i jasny kolor. Zaćmę leczy się operacyjnie.

Zwyrodnienie plamki jest to choroba plamki żółtej spowodowana jej niedokrwieniem. Początkowo choroba przebiega bezobjawowo. Z czasem chory widzi tylko przedmioty znajdujące się na wprost, obraz się zamazuje, proste linie ulegają zakrzywieniu, ma problem z postrzeganiem kolorów i męczy go ostre światło. Na skutek tych dolegliwości chory ma problem z czytaniem. Nieleczona choroba prowadzi do ślepoty. Zwyrodnienie plamki leczy się farmakologicznie.

U osób starszych pogorszeniu ulega także słuch. Jest to proces stopniowy. Początkowo senior gorzej słyszy i ma problemy z rozumieniem mowy, prosi by mówiono do niego głośniej i wyraźniej, zwraca się z prośbą o powtórzenie wypowiedzi. Takie objawy skłaniają do profesjonalnego zbadania słuchu osoby starszej. Jeśli faktycznie nastąpiło jego uszkodzenie senior może zakupić aparat słuchowy, który koryguje wadę słuchu a tym samym poprawia jakość życia. W przypadku gdy aparat słuchowy okaże się nieskuteczny można rozwiązać problem operacyjnie, wczepiając choremu implant ślimakowy. Nie jest to jednak rozwiązanie przeznaczone dla wszystkich seniorów. Głównym przeciwskazaniem do wykonania zabiegu jest zły stan zdrowia pacjenta uniemożliwiający przeprowadzenie operacji w znieczuleniu ogólnym. Końcowym etapem pogarszania słuchu jest całkowita głuchota.

Koniec I części

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież

Zdrowie Seniora

  • Marokański zabieg Hammam

    Do wykonania marokańskiego zabiegu pielęgnacyjnego Hammam, który odnawia nie tylko ciało, ale i umysł, niezbędne jest czarne mydło (oczyszcza), glinka (odżywia), jak i olej arganowy (nawilża). Dzięki żelowi pod prysznic, który zawiera te 3 składniki, możemy skorzystać z zalet zabiegu, we własnej łazience.

    Na czym polega zabieg Hammam?

    Słowo „Hammam” oznacza publiczną łaźnię, która pełni w Maroku ważną rolę. Mieszkańcy tego kraju, od wieków, poddają się w niej zabiegowi pielęgnacyjnemu, który odnawia nie tylko ciało, ale i umysł. Polega na oczyszczeniu, złuszczeniu, odżywieniu i nawilżeniu skóry.

    Do jego wykonania potrzebne jest:

    Czarne mydło (oczyszczenie).

    Oryginalne mydło Savon Noir wytwarzane jest w Maroko, tradycyjnymi metodami, z czarnych oliwek i oleju oliwnego.

    Więcej…  
  • Ból w szyi, plecach, krzyżu

    Wstając rano z łóżka, podnosząc ciężką torbę czy myjąc głowę w umywalce, nagle czujesz chrupnięcie i dosłownie zgina Cię w pół. Przyszywający ból nie pozwala swobodnie się wyprostować. Znasz to? Przeczytaj wskazówki dr n. med. Joanny Stodolnej-Tukendorf z FootMedica, która podpowiada, co robić, gdy zazgrzyta Ci
    w kręgosłupie.

    „Najczęściej ból występuje w szyi, plecach, krzyżu. Bywa również, że ból pojawia się w częściach odległych od kręgosłupa. Jest to tzw. ból promieniujący lub rzutowany. Pacjenci skarżą się na bolesność w odcinku lędźwiowym kręgosłupa, pośladku, udzie, łydce.

    Więcej…  
  • Piękny uśmiech

    Monika StachowiczChcesz mieć piękny uśmiech? Wybieraj zielone produkty!

    Nasi praprzodkowie mieli mocne i silne zęby, nie tylko dlatego, że rozszarpywali nimi mięso, ale również częściej niż współczesny człowiek żywili się… roślinami i warzywami. Im bardziej zielone i chrupiące, tym zdrowsze dla zębów! Oto kilka przykładów.

    Jarmuż

    Jeśli chcesz rzadziej odwiedzać dentystę, postaw na zielone warzywa liściaste w diecie np. jarmuż. To jedno z najbardziej hipsterskich warzyw to obok szpinaku znakomite roślinne źródło m.in. kwasu foliowego i wapnia.

    Więcej…  
  • Zasady zdrowego odżywiania

    Ponad połowa Polaków utożsamia zdrowe odżywianie z jedzeniem świeżych owoców i warzyw oraz używaniem świeżych produktów* - wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie marki żywności funkcjonalnej Optima. Niewiele mniej osób ogranicza spożywanie żywności wysoko przetworzonej. W związku z Dniem Zdrowego Jedzenia i Gotowania zwracamy uwagę, że nie tylko spożywanie wąskiej grupy wybranych zdrowych produktów, ale zbilansowanie diety, stanowi klucz do sukcesu.

    Fundamenty zdrowej diety

    Więcej…  
  • Rokitnik zwyczajny - pospolity

    Właściwości rokitnika sprawiły, że od kilku lat staje się on coraz bardziej rozpoznawalny i popularny zarówno w suplementach, kulinariach, jak i w kosmetyce. Ta niepozorna roślina jest jedną z najbardziej wartościowych roślin na świecie i śmiało przoduje w szeregach popularnego zbioru żywności noszącej miano superfood.

    Rokitnik zwyczajny (pospolity) nazywany jest także rosyjskim ananasem, złotem Syberii, koralowcem lub cierniem morskim. 

    Występuje w Europie i Azji, aż po Chiny, najczęściej wzdłuż wybrzeży morskich. 

    Więcej…  
  • Ból w stawach

    Nasilający się jesienią ból stawów, dotyczy nie tylko osób starszych, które cierpią na reumatyzm, ale też młodszych, np. sportowców po kontuzjach. W walce z dolegliwościami stawowymi pomogą takie zioła i rośliny, stosowane w ajurwedzie, jak kadzidłowiec, kozieradka, ashwagandha, kurkuma, imbir czy czosnek.

    Pogoda, a stawy.

    Niekiedy deszcz zapowiada: świdrujący ból w łokciu, sztywność w kolanie czy wykręcanie stawów w palcach i nadgarstkach.

    Więcej…  
  • Proteza zębowa – jaką wybrać?

    Magdalena Szela SlowikWielu osobom proteza zębowa kojarzy się z podeszłym wiekiem. Zdarza się jednak, że już 40-latkowie borykają się z poważnymi brakami w uzębieniu, które wymagają uzupełnienia za pomocą protezy. Odpowiednio dobrana wpływa nie tylko na estetykę uśmiechu, ale i znacząco ułatwia życie. Na co warto zwrócić uwagę wybierając odpowiednią protezę zębową?

    Ubytki w uzębieniu to problem nie tylko estetyczny. Już brak jednego zęba sprzyja powstawaniu zmarszczek, a także wywołuje poczucie wstydu, które powstrzymuje nas przed uśmiechaniem się i zmniejsza naszą pewność siebie.

    Więcej…  

Aktualności seniora

Choroba zwyrodnieniowa stawów

Choroba zwyrodnieniowa stawów- występuje z reguły po 40 roku życia. W jej wyniku dochodzi do niszczenia chrząstki stawowej i przebudowy tkanki kostnej. Obejmuje od jednego do kilku stawów.

Więcej…

Osteoporoza choroba kości

Osteoporoza – jest to choroba kości, charakteryzująca się obniżeniem masy tkanki kostnej oraz zmianami w ich strukturze, prowadzącymi do zwiększonej podatności na złamania.

Więcej…

Choroba uchyłkowa

Choroba uchyłkowa polega na występowaniu w przewodzie pokarmowym nieprawidłowych, charakterystycznych zagłębień (uchyłków).

Więcej…

Pasje Seniora

CZATeria

seniorzy gotowe fb

Nowości

Wyszukiwanie